Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон дар бораи ветеранҳо

07 Апрел 1995, Ҷумъа

(Ахбори Маxлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон, соли 1995, №7-8, мод. 67; соли 1996, №3, мод.48 фасли х1х; соли 1998, №22, мод.295; соли 2004, №2, мод.41; соли 2007, №7, мод.657; соли 2010, №1, мод.18)
 
Ин Қонун статуси ветеранҳоро муайян намуда, назму тартиби татбиқи сиёсати давлатро нисбати ветеранҳо муқаррар мекунад.
 
ФАСЛИ I.
ҚОИДАҲОИ УМУМӣ
 
Моддаи 1. Мақсад ва вазифаҳои қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон дар бораи ветеранҳо
Мақсади қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон дар бораи ветеранҳо аз он иборат аст, ки барои таъмини зиндагии шоистаи ветеранҳо ва иштироки фаъоли онҳо дар соҳаҳои гуногуни фаъолияти xамъият ва давлат шароити зарурӣ муҳайё гардад.
Вазифаҳои қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон дар бораи ветеранҳо аз инҳо иборатанд:
танзими муносибатҳои xамъиятие, ки субъекти онҳо ветеранҳо мебошанд;
ҳимояи ҳамаxонибаи ҳуқуқу озодиҳо ва манфиатҳои ветеранҳо;
дар xамъият устувор намудани муносибати боэҳтиромона нисбати ветеранҳо;
тарбияи ватандeстонаи шаҳрвандон.
 
Моддаи 2. Қонунгузории  Ҷумҳурии Тоҷикистон дар бораи ветеранҳо
Қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон дар бораи ветеранҳо ба Конститутсияи (Сарқонуни) Ҷумҳурии Тоҷикистон асос ёфта, аз ин Қонун дигар санадҳои қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон, инчунин шартномаҳои байналхалқие, ки Ҷумҳурии Тоҷикистон иштирокчии онҳо мебошад, иборат аст.
 
Моддаи 3. Таносуби байни ин Қонун ва шартномаҳои байналхалқӣ
Агар дар шартномаи байкалхалқии Ҷумҳурии Тоҷикистон меъёрҳое муқаррар шуда бошанд, ки аз меъёрҳои ин Қонун тафовут доранд, он гоҳ меъёрҳои шартномаи байналхалқӣ истифода бурда мешаванд.
 
Моддаи 4. Шахсоне, ки амали ин Қонун нисбати онҳо татбиқ мегардад
Амали ин Қонун нисбати шаҳрвандоне татбиқ мегардад, ки онҳо дар қаламрави xумҳурӣ сукунати доимӣ дошта, мувофиқи Қонун вете­ран дониста мешаванд.
Статуси ветеранҳо – шаҳрвандони Ҷумҳурии Тоҷикистон, ки дар қаламрави давлатҳои дигар сукунат доранд, тавассути шартномаҳои байналхалқии Ҷумҳурии Тоҷикистон муайян карда мешавад.
 
Моддаи 5. Татбиқи амали ин Қонун нисбати ветеранҳо – шаҳрвандони давлатҳои дигар
Ветеранҳо – шаҳрвандони хориxӣ, ветеранҳо — шахсони бетабаа, ки муваққатан ё доими дар қаламрави Ҷумҳурии Тоҷикистон буду бош доранд, аз ҳуқуқу кафолатҳо ва xубронот ба андозае истифода менамоянд, ки тавассути шартномаҳои байналхалқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва ин Қонун муайян карда шудаанд.
 
Моддаи 6. Мафҳумҳое, ки дар ин Қонун мавриди истифода қарор гирифтаанд
Мафҳумҳое, ки дар ин Қонун мавриди истифода қарор гирифтаанд, мазмуни зайл доранд:
«кам кардани (озод будан аз) пардохти хизматрасонии коммуналӣ» — обтаъминкунӣ, обпартоӣ, кашонда бурдани партовҳои маишӣ ва дигар партовҳо, таъминот бо газ, таъминот бо гармӣ ва қувваи барқ — дар ҳудуди меъёрҳои истифода аз хизматрасониҳои коммуналӣ;
«кам кардани (озод будан аз) пардохти хизмати алоқа» — пардох­ти пули телефон, радио, ҳаққи истифодабарии антеннаи коллективӣ — дар ҳудуди меъёрҳои истифода аз хизматрасонии алоқа;
«кам кардани (озод будан аз) пардохти ҳаққи манзили ишuолнамудаи истиқоматӣ — кам кардани (озод будан аз) пардохти ҳаққи масоҳати умумии манзили ишuолнамудаи истиқоматӣ — дар ҳудуди меъёрҳои иxтимоӣ.
 
ФАСЛИ II.
СИЁСАТИ ДАВЛАТ НИСБАТИ ВЕТЕРАНҲО
 
Моддаи 7. Сиёсати давлат нисбати ветеранҳо
Сиёсати давлат нисбати ветеранҳо аз статуси конститутсионии Тоxикистон ҳамчун давлати иxтимоӣ бармеояд, ки он барои муҳайё намудани шароит xиҳати таъмини зиндагии шоиста ва рушду камоли озодонаи инсон нигаронида шуда, маxмeи тадбирҳои ҳуқуқӣ, иxтимоию иқтисодӣ, фарҳангию маърифатӣ, ташкилӣ ва тадбирҳои дигарро дарбар мегирад, ки онҳо чораҳои зайлро пешбинӣ мекунанд:
Таҳия ва татбиқи барномаҳои мақсаднок, ки ҳимояи ҳуқуқӣ ва иxтимоии ветеранҳоро таъмин менамоянд;
аз тарафи мақомоти ҳокимият ва идораи давлатӣ ба назар гирифтани манфиатҳои ветеранҳо ҳангоми таҳия ва татбиқи муҳимтарин барномаҳои давлатии тараққиёти иxтимоию иқтисодии кишвар;
xалб намудами ветеранҳо барои иштироки бевосита дар идоракунии давлат ва xамъият;
мусоидат намудан ба ташкилотҳои ветеранҳо дар амалӣ гардонидани вазифаҳо ва ваколатҳояшон;
таблиu намудани аҳамияти хизмати ҳарбӣ ва фаъолияти меҳнатӣ, нуфузу эътибори мукофотҳои давлатӣ барои корнамоиҳои Ҷангӣ ва меҳнатӣ.
 
Моддаи 8. Кафолатҳои ҳимояи иxтимоӣ ва ҳуқуқии ветеранҳо
Давлат таъмини дараxаи шоистаи зиндагиро ба ветеранҳо кафолат дода, ҳуқуқҳо, озодӣ ва манфиатҳои онҳоро ба воситаи мақомоти ҳокимияти қонунгузорӣ, иxроиявӣ ва судӣ ҳимоя мекунад.
Ҳуқуқҳо ва дигар тадбирҳои ҳимояи иxтимоӣ, ки пештар барои ветеранҳо ва оилаҳои онҳо тавассути қонунгузории Иттиҳоди XШС ва Ҷумҳурии Тоҷикистон муқаррар карда шудаанд, бе додани подоши баробарарзиш ба тартибе, ки Қонун муайян кардааст, бекор карда шуда наметавонанд.
Ба ҳеx гуна маҳдуд кардани ҳуқуқ ва имтиёзоте, ки ин Қонун барои ветеранҳо ва аҳли оилаҳои онҳо пешбинӣ мекунад, роҳ дода намешавад.
Амалигардонии ҳуқуқ ва кафолату xуброноте, ки қонунгузорӣ дар бораи ветеранҳо муқаррар намудааст, аз тарафи Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон таъмин карда мешавад.
 
Моддан 9. Вазифаҳо ва ҳуқуқҳои мақомоти давлатӣ, шахсони мансабдор, корхонаҳо, муассисаҳо, ташкилотҳо ва шаҳрвандон нисбати ветеранҳо
Мақомоти давлатӣ, шахсони мансабдор, корхонаҳо, муассисаҳо ва ташкилотҳо, сарфи назар аз шаклҳои моликият ва шароити хоxагидорӣ ва шаҳрвандон бояд дар ҳаққи ветеранҳо ба аломати эътирофи хизматхои шоистаашон дар назди давлат ва xамъият uамхорӣ зоҳир намоянд.
Мақомоти давлатӣ, корхонаҳо, ташкилотҳо ва муассисаҳо, сарфи назар аз шакли моликият ва шароити хоxагидорӣ, метавонанд дар бораи аз ҳисоби захираҳои худӣ дидани чораҳои иловагӣ нисбати ҳимояи иxтимоии ветеранҳо, ки дар ин Қонун пешбинӣ нашудаанд, қарор қабул намоянд.
 
Моддаи 10. Ташкилоти ветеранҳо
Бо мақсади ҳифзи ҳуқуқу манфиатҳои аз тарафи Қонун ҳимоя кардашавандаи ветеранҳо дар Ҷумҳурии Тоҷикистон ташкилотҳои ветеранҳо барпошуда метавонанд.
Ташкилотҳои ветеранҳо фаъолияти худро мувофиқи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон дар бораи иттиҳодияҳои xамъиятӣ ва оинномаи ташкилот амалӣ менамоянд ва ба тартиби муқарраркардаи Қонун ҳақ доранд дар таҳия ва қабул кардани қарорҳое, ки мақомоти давлатӣ нис­бати ветеранҳо қабул менамоянд, иштирок кунанд.
 
Моддаи 11. Кафолатҳои фаъолияти ташкилотҳои ветеранҳо
Мақомоти давлатӣ, инчунин корхонаҳо, муассисаҳо ва ташкилотҳо, сарфи назар аз шакли моликият ва шароити хоxагидорӣ, дар доираи салоҳиятҳои худ метавонанд ба ташкилотҳои ветеранҳо ёрии молиявӣ расонанд, аз ҳисоби маблаuи буxетҳои дахлдор қарз диҳанд, бепул ё дар асоси имтиёзнок дар ихтиёри онҳо xою биноҳо, таxҳизот ва амволи дигарро, ки барои иxрои вазифаҳои оинномавиашон заруранд, вогузор намоянд.
 
Моддаи 12. Кафолатҳои фаъолияти корхонаҳое, ки моликияти ташкилотҳои ветеранҳо мебошанд
Корхонаҳое, ки моликияти ташкилотҳои ветеранҳо мебошанд, аз пардохти андозҳо ва боxу хироx дар мавридҳо ва ба тартибе, ки қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон муқаррар кардааст, пурра ё қисман озод буда метавонанд.
 
ФАСЛИ III.
КАТЕГОРИЯИ ВЕТЕРАН
 
Моддаи 13. Категорияи ветеранҳо
Ветеранҳо ба сурати комил дорои ҳуқуқу озодиҳои сиёсӣ, иxтимоию иқтисодӣ ва шахсӣ мебошанд ва ба eҳдаи худ вазифа ва масъулиятҳое доранд, ки Конститутсия (Сарқонун) ва дигар санадҳои қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон пешбинӣ намудаанд.
Ветеранҳо ба чунин категорияҳо тақсим мешаванд:
ветеранҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ;
ветеранҳои амалиёти Ҷангӣ дар қаламрави давлатҳои дигар;
ветеранҳои хизмати ҳарбӣ;
ветеранҳои меҳнат.
 
Моддаи 14. Ветеранҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ
Ветеранҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ[1] шаҳрвандоне мебошанд, ки дар амалиёти Ҷангӣ барои ҳифзи Ватан ё таъминоти қисмҳои армияи амалкунанда дар минтақаҳои амалиёти Ҷангӣ бевосита иштирок кардаанд, инчунин шахсоне, ки хизмати ҳарбиро солҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ сипарӣ намудаанд, дар ақибгоҳ шаш моҳ, ба истиснои давраи кор дар қаламрави муваққатан аз тарафи душман истилогардидаи ИXШС, кор кардаанд, ё барои меҳнати фидокорона ва хизмати бенуқсон дар ақиб­гоҳ бо ордену медалҳои ИXШС дар солҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ мукофотонида шудаанд.
Чунин шахсон ветеранҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ шуморида мешаванд:
а) хизматчиёни ҳарбӣ, аз xумла ба эҳтиёт xавобшудагон (ба истеъфо баромадагон), ки хизмати ҳарбиро дар қисмҳои ҳарбӣ, штабҳо ва муассисаҳои дар давраи Ҷанги гражданӣ ва Ҷанги Бузурги Ватанӣ ба ҳайати армияи амалкунанда дохилшаванда адо намудаанд, дар амалиёти дигари Ҷангӣ барои ҳифзи Иттиҳоди XШС иштирок кардаанд, партизанҳо ва пинҳонкорони Ҷанги гражданӣ ва Ҷанги Бузурги Ватанӣ;
б) хизматчиёни ҳарбӣ, аз xумла ба эҳтиёт (истеъфо) баромада, инчунин шахсони ҳайати роҳбарӣ ва қатории мақомоти корҳои дохилӣ ва амнияти давлатии Иттиҳоди XШС, ки хизматро дар давраи Ҷанги Бузур­ги Ватанӣ дар шаҳрҳое адо намудаанд, ки иштирок дар муҳофизаи онҳо ба собиқаи хизмат xиҳати таъин намудани нафақа аз рeи шарту шароити барои хизматчиёни ҳарбии қисмҳои ҳарбии армияи амалкунанда муқарраршуда ҳисоб карда мешавад;
в) шахсони ҳайати кирояи Армияи шeравӣ, Флоти ҳарбии Баҳрӣ, қeшунҳо ва мақомоти корҳои дохилӣ ва амнияти давлатии ИXШС, ки дар қисмҳо, штабҳо ва муассисаҳои ба ҳайати армияи амалкунанда дохилшаванда дар давраи Ҷанги Бузурги Ватанӣ аз рeи штат соҳибмансаб буданд ё дар он давраҳо дар шаҳрҳое буданд, ки иштирок дар муҳофизаи онҳо ба собиқаи хизмат xиҳати таъин намудани нафақа аз рeи шарту шароити барои хизматчиёни ҳарбии қисмҳои армияи амалкунанда муқарраршуда ҳисоб карда мешавад.
г) шахсоне, ки дар давраи Ҷанги Бузурги Ватанӣ дар ҳайати қисмхои ҳарбӣ, штабҳо ва муассисаҳои ба ҳайати армияи амалкунанда ва флот дохилшаванда ба сифати писархондҳои (тарбиягирандагони) полкҳо ва юнгаҳо шомил буданд;
д) шахсоне, ки дар амалиёти Ҷангӣ бар зидди Германияи фашистӣ ва иттифоқчиёни он дар солҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ дар қаламравӣ кишварҳои хориxӣ дар ҳайати отрядҳои партизанӣ, гурeҳҳои пинҳонкор ва дигар воҳидҳои зиддифашистӣ иштирок кардаанд;
е) хизматчиёни ҳарбӣ, аз xумла онҳое, ки ба эҳтиёт (истеъфо) баромадаанд, шахсони ҳайати роҳбарӣ ва қатории мақомоти корҳои дохилӣ ва амнияти давлатӣ, шахсоне аз xумлаи Ҷанговарон ва ҳайати фармондеҳии баталонҳои қиркунанда, взводҳо ва отрядҳои муҳофизати халқ, ки супоришҳои Ҷангии ҳукуматии Иттиҳоди XШС-ро дар давраи аз 1 январи соли 1944 то 9 маи соли 1945 дар қаламрави ИXШС, XШС Бело­руссия, XШС Литва, XШС Латвия ва XШС Эстония иxро кардаанд.
 
Моддаи 15. Дигар категорияҳои шаҳрвандоне, ки ба ветеранҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ баробар карда шудаанд
Ба xумлаи ветеранҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ, ки дар моддаи 14-уми ин Қонун пешбинӣ гардидаанд, чунин шахсон низ дохил мешаванд:
а) коркунони воҳидҳои махсуси Комиссариати халқии роҳҳо, Комиссариати халқии алоқа, ҳайати шинокунандаи киштиҳои шикорӣ ва нақлиётӣ ва ҳайати парвозу боркашонии авиатсияи Комиссариати халқии саноати моҳии собиқ Иттиҳоди XШС, Флоти баҳрию дарёӣ, ҳайати парво­зу боркашонии авиатсияи роҳҳои асосии баҳрии шимолӣ, ки дар давраи Ҷанги Бузурги Ватанӣ ба ҳолати шахсони ба ҳайати Армияи Сурх дохилбуда гузаронида шуда, ба манфиати армияи амалкунанда ва флот вазифаҳоро дар ҳудуди сарҳадҳои ақибгоҳии фронтҳои амалкунанда, минтақаҳои оперативии флотҳо иxро менамуданд, инчунин аъзоёни экипа­жи киштиҳои флоти нақлиётӣ, ки дар оuози Ҷанги Бузурги Ватанӣ ба бандарҳои давлатҳои дигар боздошта шуда буданд;
б) шахсоне, ки дар объектҳои мудофиаи зиддиҳавоӣ, мудофиаи зиддиҳавоии маҳаллӣ, дар сохтмони иншоотҳои мудофиавӣ, базаҳои баҳрӣ, аэродромҳо ва дигар объектҳои ҳарбии ҳудуди сарҳади ақибгоҳии фронтҳои амалкунанда, дар қитъаҳои роҳи оҳан ва автомобилии ба фронт наздик, дар госпиталҳои эвакуатсионӣ ва поёздҳои санитарӣ дар солҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ кор кардаанд;
в) кормандони муассисаҳо, ташкилотҳо (аз xумла муассисаҳо ва ташкилотҳои фарҳанг ва санъат), намояндагони воситаҳои ахбори оммавӣ, ки дар солҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ ба ҳайати армияи амалкунанда ба командировка фиристода шудаанд;
г) шахсоне, ки дар солҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ аз тарафи мақомоти ҳокимияти маҳаллӣ ба xамъоварии муҳимот ва техникаи ҳарбӣ, аз мина тоза кардани минтақаҳо ва объектҳо xалб карда шудаанд;
д) шаҳрвандоне, ки дар давраи муҳосираи шаҳри Ленинград (аз 8 сентябри соли 1941 то 27 январи соли 1944) дар корхонаҳо, муассисаҳо ва ташкилотҳои шаҳр кор кардаанд ва бо медали «Барои мудофиаи Ленинград» мукофотонида шудаанд ва шахсоне, ки бо нишони «Сокини Ленингради дар муҳосирабуда» мукофотонида шудаанд;
е) шахсоне, ки бо ордену медалҳои Иттиҳоди XШС барои мехнати фидокорона ва хизмати бенуқсони ҳарбӣ дар ақибгоҳ дар солҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ мукофотонида шудаанд;
ж) шахсоне, ки дар давраи аз 22 июни соли 1941 то 3 сентябри со­ли 1945 дар хизмати ҳарбӣ, дар хизмати мақомоти корҳои дохилӣ ва амнияти давлатӣ на камтар аз шаш моҳ буданд (uайр аз шахсоне, ки дар хизмати армияи амалкунанда қарор доштаанд);
з) шахсоне, ки дар давраи Ҷанги Бузурги Ватанӣ дар ақибгоҳ камаш шаш моҳ, ба истиснои вақти кор дар марзҳои муваққатан истилошудаи ИXШС, кор кардаанд;
и) собиқ маҳбусони ноболиuи лагерҳои консентратсионӣ, гетто ва дигар xойҳои нигаҳдории маxбурӣ, ки аз тарафи фашистон ва иттифоқчиёни онҳо дар давраи Ҷанги дуюми xаҳон сохта шуда буданд;
к) ҳамсари (шавҳари) маъюбони вафоткардаи Ҷанги Бузурги Ватанӣ ва маъюбоне, ки ба онҳо баробар карда шудаанд, инчунин ҳамсари (шавҳари) иштирокчиёни вафоткардаи Ҷанг, партизанҳо, пинҳонкорон, шаҳрвандоне, ки дар давраи муҳосираи шаҳри Ленинград дар муассисаҳо, корхонаҳо ва ташкилотҳои шаҳр кор кардаанд ва бо медали «Барои мудофиаи Ленинград» ва нишони «Сокини Ленингради дар муҳосирабуда» мукофотонида шуда, дар натиxаи касалиҳои умумӣ, иллати (маъюбии) меҳатӣ ва дигар сабабҳо ҳамчун маъюб эътироф шудаанд  (ба uайр аз шахсоне, ки дар натиxаи амалҳои uайриқонунӣ маъюб шуда­анд),  ва никоҳи дигар  накардаанд.
 
Моддаи 16. Иштирокчиёни амалиёти Ҷангӣ дар қаламрави давлатҳои дигар
Чунин шахсон иштирокчиёни амалиёти Ҷангӣ дар қаламрави давлатҳои дигар шуморида мешаванд:
а) хизматчиёни ҳарбӣ, аз xумла ба эҳтиёт (истеъфо) баромадагиҳо, eҳдадорони ҳарбие, ки ба xамъомадҳои ҳарбӣ xалб шудаанд, шахсони ҳайати қаторӣ ва фармондеҳии мақомоти корҳои дохилӣ ва амнияти давлатӣ, кормандони мақомоти мазкур ва Вазорати мудофиаи собиқ ИXШС, ки дар асоси қарори мақомоти ҳокимияти давлатии ИXШС ба дигар давлатҳо фиристода шуда, ҳангоми иxрои вазифаҳои ҳарбиашон (хизматиашон) дар ин давлатҳо дар амалиётҳои Ҷангӣ иштирок кардаанд;
б) хизматчиёни ҳарбӣ, аз xумла ба эҳтиёт (истеъфо) баромадагиҳо, шахсони ҳайати қаторӣ ва роҳбарии мақомоти корҳои дохилӣ ва амнияти давлатӣ, Ҷанговарон ва ҳайати фармондеҳии баталонҳои қиркунанда, взводҳо ва отрядҳои муҳофизаи халқ, ки ҳангоми иxрои супоришоти Ҷангии ҳукуматӣ дар қаламрави ИXШС дар давраи аз 10 маи соли 1945 то 31 декабри соли 1951 ё давраҳои дигар дар амалиёти Ҷангӣ иш­тирок кардаанд;
в) хизматчиёни баталонҳои автомобилӣ, ки ба Афuонистон барои кашондани борҳо дар давраи амалиёти Ҷангӣ ба ин кишвар фиристода шудаанд;
г) хизматчиёни ҳарбии ҳайати парвозкунанда, ки аз қаламрвви Иттиҳоди XШС барои иxрои супоришҳои Ҷанги ба Афuонистон парвоз кар­даанд;
д) кормандоне, ки (ба шумули аъзоёни экипажҳои парвозкунандаи самолётҳои авиатсияи гражданӣ, ки дар давраи амалиёти Ҷангӣ дар Афuонистон парвоз кардаанд) ба қисмҳои ҳарбии Қувваҳои Муссаллаҳи ИXШС ҳудуди давлатҳои дигар хизмат расонида, маъюб шудаанд, садаме дидаанд, ё иллатнок гардидаанд, ё бо ордену медалҳои ИXШС мукофотонида шудаанд;
е) кормандоне, ки аз декабри соли 1979 то декабри соли 1989 ба Афuонистон ба кор фиристода шуда, мeҳлати хизмати муқарраршударо адо намудаанд ё бо сабабҳои узрнок пеш аз мeҳлат пас фиристода шу­даанд.
 
Моддаи 17. Маъюбони Ҷанги Бузурги Ватанӣ ва маъюбони амалиёти Ҷангӣ дар қаламрави давлатҳои дигар
Чунин шахсон маъюбони Ҷанги Бузурги Ватанӣ ва маъюбони амалиёти Ҷангӣ дар қаламрави давлатҳои дигар1 шуморида мешаванд:
а) хизматчиёни ҳарбӣ, аз xумла ба эҳтиёт (истеъфо) баромадагиҳо, (ба шумули тарбиягирандагони қисмҳои ҳарбӣ ва юнгаҳо), ки хизмати ҳарбиро адо намудаанд ё дар қисмҳои ҳарбӣ, штабҳо ва муассисаҳои шомили ҳайати армияи амалкунанда дохилшаванда муваққатан қарор доштанд, партизанҳо, пинҳонкорон, коргарон ва хизматчиёне, ки дар натиxаи ярадоршавӣ, садама, иллат ё бемории дар давраи Ҷанги гражданӣ ва Ҷанги Бузурги Ватанӣ, дар минтақаҳои роҳи оҳани наздикии фронт, дар сохтмони иншоотҳои мудофиавӣ, базаҳои ҳарбии баҳрӣ, аэродромҳо гирифтор шудаашон маъюб гардидаанд ва онҳое, ки аз xиҳати таъмини нафақа ба хизматчиёни ҳарбии қисмҳои армияи амалкунанда баробар карда шудаанд;
б) хизматчиёни ҳарбие, ки дар натиxаи ярадоршавӣ, садама, иллат ё бемории ҳангоми ҳифзи Ватан ё ҳангоми иxрои вазифаҳои хизмати ҳарбӣ дар фронт, дар минтақаҳои амалиёти Ҷангӣ маъюб шудаанд;
в) шахсони ҳайати қаторӣ ва роҳбарии мақомоти корҳои дохилӣ ва амнияти давлатӣ, ки дар натиxаи ярадоршавӣ, садама, иллат ё бемории ҳангоми иxрои вазифаҳои хизматиашон дар минтқаҳои амалиёти Ҷангӣ ба амаломада маъюб шудаанд;
г) хизматчиёни ҳарбӣ, шахсони ҳайати қаторӣ ва роҳбарии мақомоти корҳои дохилӣ ва амнияти давлатӣ, Ҷанговарон ва ҳайати фармондеҳии баталионҳои қиркунанда, взводҳо ва отрядҳои муҳофизаи халқ, ки дар натиxаи ярадоршавӣ, садама, иллат ё бемории ҳангоми иxрои супоришҳои Ҷангии ҳукуматӣ дар қаламрави ИXШС дар давраи аз 1 янва­ри соли 1944 то 31 декабри соли 1951 ё давраҳои дигар ба амаломада маъюб шудаанд;
д) шахсоне, ки дар давраи Ҷанги Бузурги Ватанӣ аз тарафи мақомоти ҳокимияти маҳаллӣ ба xамъоварии лавозимот ва техникаи ҳарбӣ, аз мина тоза кардани минтақаҳо ва объектҳо xалб шуда, дар натиxаи яра­доршавӣ, садама, иллат ё бемории дар ин давра шудаашон маъюб шу­даанд;
е) кормандони ба қисмҳои армияи амалкунанда дар қаламрави давлатҳои дигар хизматрасонанда, ки дар натиxаи ярадоршавӣ, садама, ил­лат ё бемории дар давраи амалиёти Ҷанги дар ин давлатҳо мубталогаштаашон маъюб шудаанд.
 
Моддаи 18. Мақомоте, ки феҳристи қисмҳои ба ҳайати армияи амалкунанд дохилшаванда, феҳристи давлатҳоеро, ки дар онҳо амалиёти ҳарбӣ бо иштироки шаҳрвандони Ҷумҳурии Тоҷикистон бурда шуда­анд, муайян мекунанд ва шаҳрвандонро ба категорияи ветеранҳо дохил менамоянд.
Феҳристи қисмҳои ҳарбӣ, ки ба ҳайати армияи амалкунанда дохил буданд, аз тарафи Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон бо пешниҳоди Вазорати мудофиаи Ҷумҳурии Тоҷикистон муайян карда мешавад.
Феҳристи давлатҳо, шаҳрҳо, минтақаҳо ва давраҳои амалиёти Ҷангӣ, ки бо иштироки шаҳрвандони Ҷумҳурии Тоҷикистон бурда шудаанд, инчунин ба xумлаи ветеранҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ ва ветеранҳои ама­лиёти Ҷангӣ дар қаламрави давлатҳои дигар дохил намудани дигар категорияҳои шаҳрвандон аз тарафи Маxлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон муайян карда мешавад.
 
Моддаи19. Ветеранҳои хизмати ҳарбӣ
Хизматчиёни ҳарбии Қувваҳои Мусаллаҳи Иттифоқи XШС, Қувваҳои Мусаллаҳи Ҷумҳурии Тоҷикистон, қeшунҳои сарҳадӣ, қeшунҳои дохилӣ ва дигар воҳидҳои ҳарбии мувофиқи Қонун ташкилшуда, инчунин хизматчиёни ҳарбии вазоратҳо ва идораҳое, ки дар онҳо хизмати ҳарбӣ пешбинӣ шудааст, дар сурати мавxудияти яке аз асосҳои зайл ветеранҳои хизмати ҳарбӣ ҳисоб карда шудаанд:
25 соли тақвимии собиқаи хизмат ва беш аз он;
xавоб шудан аз хизмати ҳарбӣ бинобар вазъи саломатӣ (аз рeи маъюбӣ);
xавоб шудан аз хизмати ҳарбӣ бинобар ихтисор шудани штатҳо дар сурати мавxудияти 20 соли тақвимии собиқаи хизмат ва беш аз он;
дода шудани унвони фахрӣ ё мукофотонида шудан бо орденҳою медалҳои ИXШС ва Ҷумҳурии Тоҷикистон, мукофотонида шудан бо се дараxаи нишонҳои хизмати шоистаи идоравӣ;
тартиб ва шарту шароити додани унвони «Ветерани хизмати ҳарбӣ» аз тарафи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муайян карда мешавад.
 
Моддаи 20. Ветеранҳои мақомоти ҳифзи ҳуқуқ
Ветеранҳои мақомоти ҳифзи ҳуқуқ он шахсоне мебошанд, ки дар вазифаи қатори ё дар ҳайати роҳбарӣ (аз рeи аттестатсия) дар мақомоти корҳои дохилӣ, мақомоти гумрук ва мақомоти прокуратура хизмат мекунанд, судяҳои собиқ Иттиҳоди XШС ва Ҷумҳурии Тоҷикистон, инчунин судяҳои Суди иқтисодии Иттиҳоди давлатҳои мустақил, ки дорои яке аз асосҳои зайл ҳастанд:
25 соли тақвимии собиқаи хизмат ва беш аз он;
xавоб шудан аз вазифа (хизмат) бинобар вазъи саломатӣ (аз рeи маъюбӣ);
xавоб шудан аз вазифа (хизмат) бинобар ихтисори штатҳо дар су­рати мавxудияти 20 соли тақвимии собиқаи хизмат ва беш аз он;
дода шудани унвони фахрӣ ё мукофотонида шудан бо ордену медалҳои ИXШС ва Ҷумҳурии Тоҷикистон, мукофотонида шудан бо се да­раxаи нишонҳои хизмати шоистаи идоравӣ;
тартиб ва шарту шароити додани унвони «Ветерани хизмати ҳарбӣ» аз тарафи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муайян карда мешавад.
 
Моддаи 21. Ветерани меҳнат
Ветеранҳои меҳнат шахсоне мебошанд, ки дар корхонаҳо, муассисаҳо, ташкилотҳо сарфи назар аз шакли моликият ва шароити хоxагидорӣ дар давоми на камтар аз 25 соли тақвимӣ (барои мардҳо) ва 20 соли тақвимӣ (барои занҳо) кор карда, яке аз асосҳои зеринро доранд:
дода шудани унвони фахрӣ ё мукофотонида шудан бо ордену медалҳои Иттиҳоди XШС ё Ҷумҳурии Тоҷикистон;
мукофотонида шудан бо се дараxаи нишонҳои хизмати шоистаи идоравӣ;
барои хизматҳои шоистаашон нафақа мегиранд.
Тартиб ва шарту шароити додани унвони «Ветерани меҳнат» аз тарафи Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон муайян карда мешавад.
 
Моддаи 22. Статути унвони «Қаҳрамони Ҷумҳурии Тоҷикистон», орденҳо, медалҳо ва унвонҳои фахрии Ҷумҳурии Тоҷикистон
Статути унвони «Қаҳрамони Ҷумҳурии Тоҷикистон», орденҳо, медалҳо ва унвонҳои фахрии Ҷумҳурии Тоҷикистон бо санадҳои қонунгузории XумҳурииТоxикистон муайян карда мешавад.
Ветеранҳое, ки ба мукофотҳои давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон сарфароз гардидаанд, аз дигар ҳуқуқу кафолатҳо ва xубронот, ки тавассути Статути мукофотҳои мазкур мувофиқи қонун муқаррар карда шудаанд, истифода бурда метавонанд.
 
Моддаи 23. Нишони сарисинагӣ ва шаҳодатномаи ветеран
Нишонҳои сарисинагии ветеранҳое, ки дар моддаи 12-уми ин Қонун зикр шудаанд, мукофоти давлатӣ буда, аз номи Президенти XумҳурииТоxикистон тавассути мақомоти (шахсони) ба он вазифадор кардашуда супурда мешаванд.
Статути нишони сарисинагӣ тавассути Қонун муайян карда мешавад ва тавсифи он аз тарафи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон тасдиқ карда меша­вад. (Ќ ЉТ аз 13.11.1998с, №675).
Ҳуқуқ, кафолатҳо ва xуброноти давлатии ветеранҳо ҳангоми аз та­рафи онҳо нишон додани шаҳодатномаҳои намунаашон якхелае, ки Шeрои Вазирони ИXШС то 31 декабри соли 1991 ё Ҳукумати XумҳурииТоxикистон барои ҳар як категорияи ветеранҳо муқаррар кардааст,  татбиқ мешавад.
 
Моддаи 24. Тадбирҳои умумии ҳифзи ҳуқуқӣ ва иxтимоии ветеранҳо
Ба шахсоне, ки дар асоси ҳамин Қонун ветеран дониста шудаанд, афзалиятҳои зайл дода мешавад:
1) ҳуқуқи афзалиятнок барои муолиxаи бепул дар муассисаҳои тиббии статсионарӣ ва амбулатории давлатӣ;
2) муоинаи ҳарсолаи диспансерӣ дар муассисаҳои тиббии давлатӣ;
3) ҳангоми ба нафақа баромадан бепул истифода бурдан аз поликлиникаҳое, ки дар онҳо ба қайд гирифта шуда буданд (аз xумла поликлиникаҳои тобеи идорӣ);
4) дар навбати аввал аз xои кор таъмин карда шудан, барои бекорон бошад, — аз тарафи мақоми таъинкунандаи нафақа дар маҳалли истиқомат ё аз тарафи мақоми таъинкунандаи нафақа таъмин намудани роҳхатҳо барои истироҳат дар шифохонаҳо, профилакторияҳо ва истироҳатгоҳҳо;
5) афзалият барои табобати санаторию курортӣ дар вақти муносиб (аз рeи қоидаҳои банди 9-уми ҳамин модда);
6) бемузд омeхтани касбҳои нав дар маҳалли кор дар курсҳои такмили ихтисос дар системаи давлатии тайёр  кардани кадрҳо ва такмил додани ихтисоси онҳо бо пардохти музди меҳнат аз xои кор дар тамоми давраи таҳсил;
7) дар мавриди мувофиқ истифода бурдани рухсатии меҳнатии ҳар­солаи пулакӣ ва гирифтани рухсатии иловагии бепул;
8) афзалият ҳангоми таъини нафақа, пардохти ёрдампулӣ, ки қонунгузорӣ муқаррар кардааст; (Ќ ЉТ аз 30.07.2007с, №290).
9) афзалият ҳангоми қабул шудан ба хона-интернатҳо барои пиронсолону маъюбон, марказҳои минтақавии хизматрасонии иxтимоии нафақахeрон ва шeъбаи расонидани ёрии иxтимоӣ дар хона (бенавбат фақат ба ветеранҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ ва амалиёти Ҷангӣ дар қаламрави давлатҳои дигар, ба категорияи боқимондаи ветеранҳо — дар навбати аввал);
10) афзалият дар истифодаи тамоми навъҳои хидмати алоқа, муассисаҳои маданӣ-равшаннамоӣ ва варзишию тандурустӣ, харидани билет ба тамоми, навъҳои нақлиёт (аз рeи қоидаҳои банди 9-уми ҳамин модда);
11) афзалият ҳангоми қабул шудан ба муассисаҳои давлатии маълумоти олӣ ва миёнаи касбӣ;
12) афзалият ҳангоми дохил шудан ба кооперативҳои манзилӣ, сохтмони манзил, гараж, кооперативҳои бустонсаройсозӣ, ширкатҳои боuпарварию обчакорӣ, ҳангоми гирифтани қитъаҳои замин (дар ҳудуди меъёре, ки қонунгузорӣ муқаррар кардааст) барои сохтмони хонаҳои хусусӣ, хоxагиҳои боuдорию обчакорӣ (аз рeи қоидаҳои банди 9-уми ҳамин модда);
13) афзалият дар гирифтани қарз аз муассисаҳои бонки давлатӣ барои харидани (сохтани) хона, манзили истиқоматии шахсӣ, боuсарой, ободонии қитъаи боuӣ ва таъмири асосии манзилҳои ба онҳо тааллуқдошта (аз рeи қоидаҳои банди 9-уми ҳамин модда);
14) бепул шахсӣ кунонидани манзилӣ ишuолкардаи истиқоматӣ дар хонаҳои фонди давлатӣ, мунисипалӣ ва идораҳо (аз рeи қоидаҳои бан­ди 9-уми ҳамин модда);
15) ба ҳисоби собиқаи меҳнат (собиқаи хизмат) дохил кунонидани факти иштирок дар амалиётҳои Ҷангӣ дар ҳаxми секарата (як сол ба ҳисоби се сол).
 
ФАСЛИ IV.
ҲУҚУҚ ВА КАФОЛАТУ XУБРОНОТИ ДАВЛАТИИ ВЕТЕРАНҲОИ ҶАНГИ БУЗУРГИ ВАТАНӣ
 
Моддаи 25. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии ветеранҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ
Ветеранҳои Ҷанг (моддаи 14-ум) uайр аз тадбирҳои ҳифзи ҳуқуқӣ ва иxтимоӣ, ки дар моддаи 24-уми ҳамин Қонун пешбинӣ шудаанд, аз ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии зерин истифода менамоянд:
а) умрбод аз пардохтҳои зерин озод карда мешаванд;
1) аз пардохти ҳаққи манзили ишuолнамудаи истиқоматӣ. Зимнан то 15 метри мураббаъ аз масоҳати иловагии истиқоматӣ ба андозан яккарата пардохта мешавад;
2) аз пардохти ҳаққи хидмати посбонии uайриидоравӣ, хадамоти коммуналӣ (новобаста аз фонди манзилӣ) (ба истиснои пардохти қувваи барқ ва гази табиӣ),    ва барои онҳое, ки дар хонаҳои оби гарме надошта зиндагӣ мекунанд, аз пардохти пули сeзишворӣ дар ҳудуди меъёри фурeши барои аҳолӣ муқарраршуда ва хизматгузории нақлиётӣ барои расонидани ин сeзишворӣ; (Ќ ЉТ аз 28.08.2004с, №9).
3) аз пардохти хизмати алоқа;
4) барои гирифтани қитъаҳои замин дар он ҳаxме, ки қонунгузорӣ барои сохтани хонаи шахсӣ, боuчаҳо, гараж, хоxагии боuдорию полезӣ, чорво муқаррар кардааст;
5) аз фоизи қарзи яккаратаи муассисаҳои бонки давлатӣ барои ха­ридани (сохтани) хона, бинои шахсӣ, боuсаро, ободонии қитъаи замини боu, ташкили хоxагии ёрирасон ё деҳқонӣ;
6) аз дорупулӣ аз рeи нусхаи духтурон дар ҳудуди меъёрҳое, ки Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон муқаррар кардааст;
7) аз ҳаққи сохтану тармим кардани дандонҳои сунъӣ (ба истиснои дандонҳои сунъие, ки аз металлҳои қиматбаҳо сохта шудаанд) инчунин барои таъмин кардан бо навъҳои дигари ёрии протезию-ортопедӣ (ба истиснои онҳое, ки аз металлҳои қиматбаҳо сохта шудаанд);
8) аз пули путёвкаҳо барои табобати санаторию курортӣ (ба шарте, ки онҳо барои корнамоиҳои Ҷангӣ бо ду ва зиёда аз он орденҳои ИXШС ва XумҳурииТоxикистон мукофотонида шуда бошанд);
9) аз роҳкирои ҳамаи навъҳои нақлиёти мусофирбари шаҳрӣ ва наздишаҳрӣ (ба uайр аз таксӣ) ва дар нақлиёти автомобилии истифодаи умумӣ, (ба истиснои таксӣ) дар деҳот дар ҳудуди ноҳияи маъмурии xои истиқомат, ҳамчунин дар нақлиёти роҳи оҳани наздишаҳрӣ ва автобусҳои хатти ҳаракати наздишаҳрӣ;
10) аз роҳкиро як бор дар ду сол ҳангоми рафтуомад дар нақлиёти роҳи оҳан, ҳавоӣ ё автомобилӣ ё ин ки мувофиқи хоҳиши e дар як сол як бор сафар (рафтуомад) кардан бо нархи 50 фоиз арзоншуда бо навъҳои нақлиётӣ дар боло номбурда;
б) uайр аз ин ҳуқуқи зерин дода мешавад:
1) дар навбати аввал (барои маъюбон бенавбат) аз xои кор, бо нар­хи арзон ва барои касоне, ки кор намекунанд, аз ҳисоби мақоми дахлдори таъминоти нафақа гирифтани путёвка барои табобати санаторию курортӣ;
2) дар навбати аввал шахсони барои беҳбуди шароити манзилӣ муҳтоx, (маъюбони гурeҳи 1 ва 2 бенавбат) аз ҳисоби фондҳои манзилии давлатӣ, мунисипалӣ ё идоравӣ бепул бо манзили истиқоматӣ таъмин мешаванд (кeчондани онҳо аз манзили истиқоматии хизматӣ бе додани ман­зили истиқоматии дигар манъ аст);
3) бенавбат гузаронидани телефони хона, зимнан барои инвалидони Ҷанг бепул;
4) берун аз конкурс қабул кардан ба муассисаҳои таълими давлатии маълумоти олӣ ва миёнаи касбӣ ва дар давраи таҳсил дар ин муассисаҳо гирифтани стипендияи зиёдтаре, ки Ҳукумати XумҳурииТоxикистон муқаррар кардааст;
5) аз xои кор гирифтани рухсатии иловагии бепул ба мeҳлати се ҳафта (маъюбони Ҷанг то чор ҳафта);
6) дар навбати аввал (барои маъюбони Ҷанг бенавбат) таъмир намудани манзили истиқоматӣ;
7) гирифтани ёрдампулӣ барои корношоямии муваққатӣ дар натиxаи бемории умумӣ то се моҳ паи ҳам ё то чор моҳ, паи ҳам дар як со­ли тақвимӣ (маъюбони Ҷанг мувофиқан чор ва панx моҳ);
8) гирифтани ёрдампулӣ барои корношоямии муваққатӣ дар ҳаxми 100 фоиз, новобаста аз собиқаи меҳнатӣ;
9) дар навбати аввал таъмин шудан бо сeзишворӣ.
Ба иштирокчиёни Ҷанг, ки дар натиxаи бемориҳои умумӣ, иллати меҳнатӣ ва дигар сабабҳо (ба истиснои шахсоне, ки маъюбиашон дар натиxаи аъмоли uайриқонунӣ ба амал омадааст) маъюб шудаанд, ҳуқуқу кафолатҳо ва xуброноти маъюбони Ҷанг, мувофиқи гурeҳи муқаррашудаи маъюбӣ, бидуни ташхиси иловагии экспертии тиббӣ дода ме­шавад.
 
Моддаи 26. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии маъюбони Ҷанг
Ба маъюбони Ҷанг (моддаи 17) илова бар тадбирҳои ҳимояи ҳуқуқиву иxтимоии дар моддаи 24-25-уми ҳамин Қонун пешбинишуда ҳуқуқҳои зерин дода мешаванд:
1) бенавбат дар муассисаҳои давлатии табобатии статсионарӣ хобидан (барҳам додани шифохонаи маъюбони Ҷанг мумкин нест);
2) ба онҳо мутобиқи хоҳишашон ба xои путёвка, барои табобати санаторияву курортӣ дар ду сол як бор додани xубронпулӣ аз рeи тартибу андозае, ки Ҳукумати XумҳурииТоxикистон муайян мекунад;
3) гирифтани варақаи беморӣ (ба маъюбони гурeҳи 1-2) дар сурати нокифоя будани рухсатии навбатӣ ва иловагӣ барои табобат ва рафтуомади курорт барои чанд рeзе, ки лозим бошад. Зимнан ёрдампулӣ, сарфи назар аз он ки путёвка аз ҳисоби кӣ дода шудааст, пардохта мешавад;
4) бенавбат гирифтани масолеҳи сохтмонӣ барои сохтмони манзили шахсӣ ва таъмири асосии хонае, ки дар он истиқомат мекунанд;
5) таъмири асосии хонаҳои хусусӣ аз ҳисоби буxети маҳаллӣ ба тартибе, ки Ҳукумати XумҳурииТоxикистон муайян кардааст;
6) бепул сафар кардан, аз xумла барои шахсе, ки маъюбӣ гурeҳи 1-умро ҳамроҳӣ мекунад, дар тамоми навъҳои нақлиёти шаҳрии мусофиркаш (ба uайр аз таксӣ) ва дар нақлиёти автомобилии истифодаи умумӣ (ба uайр аз таксӣ) дар деҳот дар ҳудуди ноҳияи маъмурии xои истиқомат, инчунин ҳаракати наздишаҳрӣ;
7) дар як сол як бор бепул сафар кардан (рафтану омадан) тавассути нақлиёти роҳи оҳан, нақлиёти ҳавоӣ ё автомобилии байнишаҳрӣ. Ба шахсе, ки маъюбӣ гурeҳи 1-умро дар сафар ҳамроҳӣ мекунад (на зиёдтар аз як ҳамроҳикунанда) нархи раҳкирои навъҳои номбаршудаи нақлиёт 50 фоиз арзон карда мешавад. Зимнан, маъюбони гурeҳи 3-юм-дар як сол як бор аз роҳкирои 50 фоиз арзоншудаи (рафтану омадан) бо нақлиёти роҳи оҳан, ҳавоӣ ва нақлиёти автомобилии байнишаҳрӣ истифода мебаранд;
Ба маъюбони Ҷанги Бузурги Ватанӣ аз рeи тартибу мeҳлате, ки Ҳукумати XумҳурииТоxикистон муайян кардааст, бо пешниҳоди муоинаи тиббӣ бепул (бидуни ҳуқуқи фурeхтан) автомобили сабукрави дастӣ идорашаванда ба муддати ҳафт сол ё ин ки мотоколяска ба муддати исти­фодаи панxсола дода шуда, ҳароxоти хариди бензин, қисмҳои эҳтиётӣ, инчунин хароxоти тармиму хизматрасонии техникиашон пардохта меша­вад. Зимнан ба маъюбоне, ки аз рeи муоинаи тиббӣ барои бепул мошин ё мотоколяска гирифтан ҳуқуқ доранду онро нагирифтаанд, ҳар сол xубронпулии хароxот барои истифодаи нақлиёт пардохта мешавад.
 
Моддаи 27. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии ветеранҳои амалиётҳои Ҷангӣ дар қаламрави давлатҳои дигар
Ветеранҳои амалиёти Ҷангӣ дар қаламрави давлатҳои дигар ба uайр аз тадбирҳои ҳифзи ҳуқуқӣ ва иxтимоӣ, ки дар моддаи 24-уми ҳамин Қонун пешбинӣ шудаанд, аз кафолату xуброноти зерин истифода мебаранд:
а) кафолату xуброноти дар моддаи 25-уми ҳамин Қонун зикршуда. ба истиснои зербандҳои 2), 3, 4)-ум ва 10-уми банди «а» ва зербандҳои 3, 7-уми банди «б» — шахсоне, ки дар сарсатрҳои «а», «б», «в»-и моддаи 16-уми ҳамин Қонун зикр шудаанд, истифода мебаранд. 3имнан категорияи шахсони мазкур хизмати коммуналӣ (ба истиснои пардохти қувваи барқ ва гази табиӣ), пули хизмати алоқаро 50 фоиз кам месупоранд, барояшон бенавбат телефони хона гузаронида мешавад. Бар замми он, категорияи шахсони номбаршуда, ки садама дидаанд ва ярадору иллатнок шудаанд, ҳақ доранд дар ду сол як бор (рафтану омадан) дар нақлиёти роҳи оҳан, ҳавоӣ ё нақлиёти автомобилии байнишаҳрӣ бепул сафар кунанд, ё бо хоҳиши худ дар як сол як бор дар нақлиёти зикршуда бо пардохтани 50 фоизи ҳақи роҳкиро сафар кунанд;  (ЌЉТ аз 28.02.2004,№9) (Ќ ЉТ аз 12.01.2010с, №594).
б) дар моддаи 25-уми ин Қонун зикршуда ба истиснои зербандҳои 1), 2), 3), 4)-ум ва 10-уми банди «а» ва зербандҳои 3, 7, 9-уми банди «б» онҳое, ки дар сарсатрҳои «г» ва «д»-и моддаи 16-уми ҳамин Қонун зикр шудаанд;
 (Ќ ЉТ аз 12.01.2010с, №594).
в) дар моддаи 25-уми ҳамин Қонун зикршуда, ба истиснои зербандҳои 1), 2), 3), 4), 6), 7), 8)  ва 10-уми банди «а» ва зербандҳои 2, 3, 6, 7, 8-уми банди «б» — онҳое ки дар сарсатри «е»-и моддаи 16-уми ҳамин Қонун зикр шудаанд. (Ќ ЉТ аз 12.01.2010с, №594).
 
Моддаи 28. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии коркунони ташкилотҳои махсуси Комиссариатҳои халқӣ ва идораҳои собиқ ИXШС
Коркунони ташкилотҳои махсуси Комиссариати халқии роҳҳо, Комиссариати халқии алоқа, ҳайати шинокунандагони киштиҳои шикорӣ ва боркашон ва ҳайати парвозу боркашонии Комиссариати халқии саноати моҳии собиқ ИXШС, флотҳои баҳрию дарёӣ, ҳайати парвозкунандагону боркашонии авиатсияи Саридораи роҳҳои Баҳри Шимолӣ (Главсевморпуть), ки дар давраи Ҷанги Бузурги Ватанӣ ба ҳолати шахсони ба ҳайати Армияи Сурх дохилбуда гузаронида шуда, ба манфиати армияи амалкунанда ва флот супоришҳоро дар ҳудуди сарҳадҳои ақибгоҳии фронтҳои амалкунанда, минтақаҳои оперативии флотҳо иxро менамуданд, аъзоёни экипажҳои киштиҳои флоти боркашон, ки дар аввалҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ дар бандарҳои дигар давлатҳо боздошта шудаанд, ҳамчунин шахсони дар сарсатрҳои «в» ва «г»-и моддаи 15-уми ҳамин Қонун зикршуда илова бар тадбирҳои ҳифзи иxтимоӣ, ки дар моддаи 24-уми ҳамин Қонун пешбинӣ шудаанд, аз ҳуқуқ ва кафолату xуброноти зерини давлатӣ истифода мебаранд:
1) гирифтани қарзи бефоизи яккарата аз муассисаҳои бонки давлатӣ барои харидани (сохтани) хонаи хусусии истиқоматӣ, боuсаро ва ободонии қитъаи замини боuӣ;
2) бепул гирифтани қитъаҳои замин дар ҳаxме, ки қонунгузорӣ ба­рои сохтмони манзили истиқоматӣ, хоxагии боuдорию полизӣ ва деҳқонӣ муайян кардаанд;
3) дар навбати аввал гузаронидани телефони хона;
4) аз рeи нусхаҳои духтурон бепул гирифтани доруҳо дар ҳудуди меъёре, ки Ҳукумати XумҳурииТоxикистон муқаррар кардааст ва бепул ва дар навбати аввал сохтану таъмир кардани дандонҳои сунъӣ (ба ис­тиснои дандонҳои сунъие, ки аз металлҳои қиматбаҳо сохта мешаванд) дар дармонгоҳҳои маҳалли истиқомат;
5) гирифтани рухсатии иловагии бепул соле ба муддати то сеҳаф­та;
6) бепул сафар кардан бо тамоми навъҳои нақлиёти мусофиркаши шаҳр ва нақлиёти мусофиркаши наздишаҳрӣ (ба uайр аз таксӣ) ва нақлиёти автомобилии истифодаи умумӣ (ба uайр аз таксӣ) дар деҳот дар ҳудуди ноҳияи маъмурии xои истиқомат, инчунии дар нақлиёти роҳи оҳани наздишаҳрӣ ва автобусҳои хати ҳаракати наздишаҳрӣ;
7) озод будан аз пардохти хонапулӣ, хизмати коммуналӣ (ба истиснои пардохти қувваи барқ ва гази табиӣ) ва хизмати алоқа. (Ќ ЉТ аз 28.08.2004с, №9).
Моддаи 29. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии шаҳрвандоне, ки дар давраи муҳосираи шаҳри Ленинград (аз 8 сентябри соли 1941 то 27 январи соли 1944) дар корхонаҳо, муассисаҳо ва ташкилотҳои шаҳр кор карда, бо медали «Барои мудофиаи Ленинград» ё нишони «Ба сокини Ленингради дар муҳосирабуда» мукофотонида шудаанд
Шаҳрвандоне, ки дар давраи муҳосираи шаҳри Ленинград (аз 8 сен­тябри соли 1941 то 27 январи соли 1944) дар корхонаҳо, муассисаҳо ва ташкилотҳои шаҳр кор карда, бо медали «Барои мудофиаи Ленинград» ё нишони «Ба сокини Ленингради дар муҳосирабуда» мукофотонида шудаанд, илова бар тадбирҳои ҳифзи ҳуқуқӣ ва иxтимоӣ, ки дар моддаи 24-уми ҳамин Қонун пешбинӣ шудаанд, аз ҳуқуқ ва кафолату xуброноти зерини давлатӣ истифода мебаранд:
1) гирифтани қарзи бефоизи яккарата аз муассисаҳои бонки дав­латӣ барои харидани (сохтани) хонаи хусусии истиқоматӣ, хоxагии боuдорӣ ё деҳқонӣ;
2) дар навбати аввал бепул ва бенавбат гирифтани манзили истиқоматӣ дар хонаҳои мансуби фонди манзилии давлатӣ, мунисипалӣ ва идоравӣ барои шахсоне, ки муҳтоxи беҳтар кардани шароити манзилӣ мебошанд, дар навбати аввал таъмир намудани манзилҳои истиқоматии онҳо;
3) бенавбат гузаронидани телефони хона;
4) бепул гирифтани қитъаҳои замин дар ҳаxме, ки қонунгузорӣ ба­рои сохтмони манзилӣ истиқоматии шахсӣ, хоxагии боuдорию полизӣ муайян кардааст;
5) бепул гирифтани доруҳо аз рeи нусхаи духтурон дар ҳудуди меъёре ки Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон муқаррар кардааст;
6) бепул сохтану таъмир кардани дандонҳои сунъӣ (ба истиснои дандонҳои сунъие, ки аз металлҳои қиматбаҳо сохта шудаанд), ва таъмин намудан бо дигар навъҳои дандонҳои сунъӣ ва маснуоти ортопедӣ;
7) гирифтани рухсатии иловагии бепул ба мeҳлати то се ҳафта дар як сол;
8) аз xои кор таъмин шудан бо роҳхат ба шифохонаҳо, дармонгоҳҳо, хонаҳои истироҳат бо нархи арзон ва касони корнакунанда аз тарафи мақомоти нафақа бо роҳхатҳои бепул таъмин карда мешаванд;
9) бепул таъмин шудан бо роҳхатҳо аз рeи муоинаи тиббӣ барои табобати санаторию курортӣ дар давраи аз октябр то апрел;
10) бепул сафар кардан дар тамоми навъҳои нақлиёти мусофиркаши шаҳрӣ ва наздишаҳрӣ (ба uайр аз таксӣ) ва нақлиёти автомобилии истифодаи умумӣ (uайр аз таксӣ) дар деҳот дар ҳудуди ноҳияи маъмурии xои истиқомат, инчунин дар нақлиёти роҳи оҳани байнишаҳрӣ ва автобусҳои хати ҳаракати наздишаҳрӣ;
11) бепул сафар кардан дар ду сол як бор (рафтану омадан) дар нақлиёти роҳи оҳан, ҳавоӣ ё нақлиёти автомобилии байнишаҳрӣ ё ин ки дар як сол як бор сафар кардан ба навъҳои нақлиёти номбаршуда бо 50 фоиз кам кардани роҳкиро;
12) озод будан аз пардохти хонапулӣ. Зимнан пули масоҳати илова­гии манзилӣ истиқоматӣ (то 15 метри мураббаъ) дар ҳаxми яккарата пардохта мешавад;
13) озод будан аз паддохти музди хизмати посбонии uайриидоравӣ, хизмати коммуналӣ ва хизмати алоқа. Зимнан шахсоне, ки хонаҳояшон маркази гармидиҳанда надорад, — аз пардохти пули сeзишворӣ, ки дар ҳудуди меъёрҳои барои фурeш ба аҳолӣ муқаррар карда шудаанд ва хизмати нақлиётӣ барои овардани ин сeзишворӣ.
 
Моддаи 30. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии шахсоне, ки солҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ дар объектҳои ҳарбии ҳудуди сарҳади ақибгоҳии фронтҳои амалкунанда кор мекарданд
Шахсоне, ки дар объектҳои мудофиаи зиддиҳавоӣ, мудофиаи зиддиҳавоии маҳаллӣ, сохтмони иншоотҳои мудофиавӣ, базаҳои баҳрӣ, аэродромҳо ва дигар объектҳои ҳарбии ҳудуди сарҳади ақибгоҳии фронтҳои амалкунанда, дар минтақаҳои наздифронтии роҳи оҳан ва автомобилгард, дар шифохонаҳои сайёр (эвакуасионӣ), ва поездҳои санитарӣ дар давраи Ҷанги Бузурги Ватанӣ кор кардаанд, илова бар тадбирҳои ҳифзи ҳуқуқӣ ва иxтимоӣ, ки моддаи 21-уми ҳамим Қонун пешбинӣ намудааст аз ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии зерин истифода мебаранд:
1) гирифтани қарзи яккаратаи бефоизи муассисаҳои бонки давлатӣ барои харидани (сохтани) хонаи истиқоматии хусусӣ, боuсарой ва ободонии қитъаи замини боu аз рeи тартиб ва ҳаxме, ки қонунгузорӣ муқаррар кардааст;
2) бепул гирифтани қитъаҳои замин дар ҳаxме, ки қонунгузорӣ ба­рои сохтмони манзили хусусӣ ва ташкили хоxагии деҳқонӣ муайян кардааст;
3) 50 фоиз кам кардани нархи доруҳои аз рeи нусхаи духтурон гирифташаванда дар ҳудуди меъёрҳое, ки Ҳукумати XумҳурииТоxикистон муқаррар кардааст;
4) гирифтани рухсатии иловагии бепул ба мeҳлати то се ҳафта дар як сол;
5) бепул сафар кардан дар тамоми навъҳои нақлиёти мусофиркаши шаҳрӣ ва нақлиёти мусофиркаши наздишаҳрӣ (ба uайр аз таксӣ) ва нақлиёти автомобилии истифодаи умумӣ дар деҳот (ба uайр аз таксӣ) дар ҳудуди ноҳияи маъмурии xои истиқоматӣ, инчунин дар нақлиёти роҳи оҳани наздишаҳрӣ ва автобусҳои хатти ҳаракати наздишаҳрӣ;
6) озод будан аз пардохти пули манзил, хизмати коммуналӣ (ба истиснои пардохти қувваи барқ ва гази табиӣ),пар­дохти пули хизмати алоқа; (Ќ ЉТ аз 28.08.2004с, №9)
7) касонеро, ки дар натиxаи бемории умумӣ маъюби гурeҳи I ва II шудаанд, аз манзили хизматии ишuолкардаашон бидуни барояшон беподош додани иқоматгоҳи дигар хориx намудан мумкин нест.
 
Моддаи 31. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии шахсоне, ки аз 22 июни соли 1941 то 3 сентябри соли 1945 на камтар аз шаш моҳ дар хизмати ҳарбӣ, хизмати мақомоти корҳои дохилӣ ва амнияти давлатӣ будаанд (ба uайр аз шахсони дар ҳайати армияи амалкунанда буда ё барои хизмати бенуқсони ҳарбии солҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ дар ақибгоҳ бо ордену медалҳои ИXШС мукофотнидашуда)
Шахсоне, ки аз 22 июни соли 1941 то 3 сентябри соли 1945 камаш 6 моҳ дар хизмати ҳарбӣ, хизмати мақомоти корҳои дохилӣ ва амнияти давлатӣ будаанд (uайр аз шахсонӣ дар ҳайати армияи амалкунанда бу­да ё, барои хизмати бенуқсони ҳарбӣ дар ақибгоҳ, солҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ бо ордену медалҳои ИXШС мукофотонида шудаанд), ба uайр аз тадбирҳои ҳимояи ҳуқуқию иxтимоӣ, ки моддаи 24-уми ҳамин Қонун пешбинӣ кардааст, аз ҳуқуқ ва кафолату xуброноти зайли давлатӣ истифода мебаранд:
1) гирифтани кредитҳои якдафъагии бефоизи муассисаҳои бонки давлатӣ барои харидани (сохтани) манзил, хонаи истиқоматии шахсӣ, боuсарой, ободонии қитъаи замини боu, ташкили хоxагии ёрирасон ва деҳқонӣ ба тартибе, ки қонунгузорӣ муқаррар кардааст;
2) маъюбони гурeҳҳои I ва II аз хонаҳои хизматӣ, ки дар он зиндагӣ мекунанд, бе додани дигар манзили бепул кeчонда шуда наметавонанд;
3) гирифтани рухсатии иловагии бепул ба мeҳлати то се ҳафта дар як сол;
4) рафтуои бепул дар ҳамаи навъҳои нақлиёти мусофиркаши шаҳрӣ (uайр аз таксӣ), инчунин 50 фоиз кам кардани музди рафту омад бо нақлиёти мусофиркаши наздишаҳрӣ ва нақлиёти автомобилии истифодаи умумӣ дар деҳот дар ҳудуди ноҳияи маъмурии xои истиқомат.
 
Моддаи 32. Ҳуқуқу кафолатҳо ва xуброноти шахсоне, ки дар давраи Ҷанги Бузурги Ватанӣ на камтар аз шаш моҳ дар ақибгоҳ кор кардаанд, ба истиснои замони кор дар маҳалҳои муваққатан истилошудаи ИXШС, ё барои меҳнати фидокоронаи солҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ дар ақибгоҳ бо ордену медалҳо мукофотонида шудаанд
Шахсоне, ки дар давраи Љанги Бузурги Ватанї камаш  шаш моњ дар аќибгоњ кор кардаанд, ба истиснои замони кор кардан дар мањалњои муваќќатан истилошудаи ИЉШС ё барои мењнати фидокоронаи солњои Љанги Бузурги Ватанї дар аќибгоњ бо ордену медалњои ИЉШС мукофотонида шудаанд, бар замми тадбирњои њимояи њуќуќию иљтимоии дар моддаи 24 Ќонуни мазкур пешбинишуда аз њуќуќ ва кафолату љуброноти давлатии дар моддањои 25, 26 ва банди 2 моддаи 31 Ќонуни мазкур пешбинишуда истифода мебаранд. (Ќ ЉТ аз 12.01.2010с, №594).
 
Моддаи 33. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти собиқ асирони ноболиuи конслагерҳои фашистӣ
Асирони собиқ ноболиuи лагерҳои консентратсионӣ, гетто ва дигар xойҳои нигоҳдории маxбурӣ, ки фашистон ва иттифоқчиёни онҳо дар давраи Ҷанги Бузурги Ватанӣ ташкил карда буданд, бар замми ҳимояи ҳуқуқӣ ва иxтимоии дар моддаи 24-уми ҳамин Қонун пешбинишуда, аз ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии зайл истифода мебаранд:
1) гирифтани қарзи бефоиз аз муассисаҳои бонки давлатӣ барои харидани (сохтани) манзил, хонаи истиқоматии шахсӣ, боuсарой, ободонии қитъаи боu, ташкили хоxагии ёрирасон ё деҳқонӣ ба тартибе, ки қонунгузорӣ муқаррар кардааст;
2) озод будан аз пардохти пули манзил, хизмати коммуналӣ (ба истиснои пардохти қувваи барқ ва гази табиӣ) ва хиз­мати алоқа, касоне, ки дар хонаҳои маркази гармидиҳанда надошта сукунат доранд, аз пули сeзишворӣ дар ҳудуди меъёрҳое, ки барои фурeш ба аҳолӣ муқаррар шудааст; (Ќ ЉТ аз 28.02.2004с, №9).
3) дар навбати аввал гузаронидани телефони хона;
4) 50 фоиз кам кардани пардохти пули доруҳои аз рeи нусхаи (ресепти) духтур харидашаванда дар ҳудуди меъёрҳое, ки Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон муқаррар намудааст, ҳамчунин пардохти пули сохтан ва таъмир кардани протезҳои дандон (ба истиснои протезҳо аз маъданҳои қиматбаҳо) ва дигар ёрии протезию ортопедӣ аз рeи нишондоди тиббӣ;
5) гирифтани рухсатии бепул ба муддати то се ҳафта дар як сол;
6) соле як маротиба 50 фоиз кам кардани нархи рафтуомад дар нақлиёти роҳи оҳан, нақлиёти ҳавоӣ ё нақлиёти автомобилии байнишаҳрӣ ва ё бо хоҳиши худ дар ду сол як маротиба дар нақлиёти фавкуззикр бепул рафтуомад кардан;
7) бепул рафтуомад кардан дар тамоми навъҳои нақлиёти мусофиркаши шаҳрӣ ва нақлиёти мусофиркаши наздишаҳрӣ (ба uайр аз таксӣ) ва нақлиёти автомобилии истифодаи умумӣ (ба uайр аз таксӣ) дар деҳот дар ҳудуди ноҳияи маъмурии xои истиқомат, инчунин дар нақлиёти роҳи оҳани наздишаҳрӣ ва автобусҳои хатти ҳаракати наздишаҳрӣ.
 
ФАСЛИ V.
ҲУҚУҚ ВА КАФОЛАТУ XУБРОНОТИ ДАВЛАТИИ ШАХСОНЕ, КИ БАРОИ ХИЗМАТҲОИ ШОЁН БО ОРДЕНУ МЕДАЛҲО МУКОФОТОНИДА ШУДААНД
 
Моддаи 34. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти Қаҳрамонҳои Иттиҳоди Шeравӣ ва ашхоси бо се дараxаи ордени «Шараф» мукофотонидашуда
 
Қаҳрамонҳои Иттиҳоди Шeравӣ ва ашхоси бо се дараxаи ордени «Шараф» мукофотонидашуда илова ба тадбирҳои ҳимояи ҳуқуқӣ ва иxтимоие, ки дар моддаи 24, зербандҳои  2), 3), 4), 5), 6), 7), 9-уми банди «а» ва зербандҳои 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9-уми банди «б»-и моддаи 25, сарсатрҳои 1, 3, 4, 5-уми қисми якуми моддаи 26-уми ҳамин Қонун пешбинӣ шудаанд, аз ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии зайл истифода мебаранд; (Ќ ЉТ аз 12.01.2010с, №594).
1) таъини нафақа барои хизматҳои шоён;
2) соле як маротиба рафтуомади бепул бо нақлиёти роҳи оҳан (вагони купейдор), нақлиёти ҳавоӣ ё автомобилии байнишаҳрӣ;
3) соле як маротиба аз xои кор ва барои шахсоне, ки кор намекунанд, аз xониби мақомоти нафақа таъмин шудан бо путёвкаи бепул ба­рои муолиxаи санаторию курортӣ мутобиқи хулосаи муассисаи тиббӣ;
4) додани масоҳати иловагии истиқомат дар биноҳои фонди манзили давлатӣ, мунисипалӣ ё идоравӣ то 20 метри мураббаъ.
Бо қарори мақомоти маҳаллии ҳокимияти иxроияи xои таваллуди Қаҳрамони Иттиҳоди Шeравӣ ва шахси бо се дараxаи ордени «Шараф» мукофотонидашуда хотираи онҳо бо гузоштани номашон ба кeчаю майдонҳо, гулгаштҳо, мактабу маҳалҳои аҳолинишин, объектҳои физикию географӣ ё бо тадбирҳои дигари дар қонунгузорӣ пешбинигардида абадӣ гардонида мешавад.
 
Моддаи 35. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии Қаҳрамонҳои Меҳнати Сотсиалистӣ ва ашхоси бо се дараxаи ордени «Шарафи Меҳнатӣ» мукофотонидашуда
Қаҳрамонҳои Меҳнати Сотсиалистӣ ва ашхоси бо се дараxаи ордени «Шарафи Меҳнатӣ» мукофотонидашуда илова ба ҳимояи ҳуқуқию иxтимоие, ки дар моддаи 24, зербандҳои 1), 2), 3), 4), 5), 6), 9-ми банди «а», зербандҳои 2, 3, 4, 5, 8-уми банди «б»-и моддаи 25, сарсатрҳои 1, 3, 4, 5-уми қисми якуми моддаи 26 ва бандҳои 1), 2), 3)-уми қисми якуми мод­даи 34-уми ҳамин Қонун пешбинӣ шудааст, ба бепул гирифтани масоҳати иловагии манзилӣ истиқоматӣ то 15 метри мураббаъ ҳақ доранд. (Ќ ЉТ аз 12.01.2010с, №594).
 
Моддаи 36. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти шахсоне, ки бо се дараxаи ордени «Барои хизмати Ватан дар Қувваҳои Мусаллаҳи ИXШС» мукофотонда шудаанд
Шахсони бо се дараxаи ордени «Барои хизмати Ватан дар Қувваҳои Мусаллаҳи ИXШС» мукофотонидашуда бар замми тадбирҳои ҳимояи ҳуқуқӣ ва иxтимоии дар моддаи 24, зербандҳои 1), 2), 5), 9)-уми банди «а»», зербандҳои 2, 4, 5, 7-уми банди «б»-и моддаи 25, банди 3-уми қисми якуми моддаи 34-уми ҳамин Қонун пешбинишуда ҳақ доранд, ки соле як маротиба бо нақлиёти роҳи оҳан (вагони купейдор) бепул рафту омад кунанд ва хароxоти хизмати комуналиро дар ҳаxми 50 фоиз кам мепардозанд.  (ЌЧТ аз1.02.1996,№223) (Ќ ЉТ аз 12.01.2010с, №594).
 
ФАСЛИ VI.
ҲУҚУҚ ВА КАФОЛАТУ XУБРОНОТИ ДАВЛАТИИ ВЕТЕРАНҲОИ ХИЗМАТИ ҲАРБӣ, МЕҲНАТ ВА МАҚОМОТИ ҲИФЗИ ҲУҚУҚ ВЕТЕРАНҲО – ШАҲРВАНДОНИ ДАВЛАТҲОИ ДИГАР
 
Моддаи 37. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти ветеранҳои хизмати ҳарбӣ
Ветеранҳои хизмати ҳарбӣ (моддаи 19) бар замми тадбирҳои ҳимояи ҳуқуқию иxтимоие, ки дар моддаи 24-уми ҳамин Қонун ва санадҳои қонунгузории XумҳурииТоxикистон дар бораи статуси хизматчиёни ҳарбе пешбинӣ шудааст, аз ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии зайл истифода мебаранд:
1) дар навбати аввал таъмин шудан бо манзили бепул дар иморатҳои фонди манзилии давлатӣ, мунисипалӣ ва идоравӣ. Зимнан аз манзил хориx кардани хизматчиёни ҳарбии аз хизмати ҳарбӣ xавобшуда бидуни барояшон додани манзили дигар манъ аст;
2) гирифтани масоҳати иловагии истиқоматӣ то 9 метри мураббаъ (барои ҳайати афсарони олирутба);
3) 50 фоиз кам кардани пули пардохти манзил ва хизмати коммуналӣ (ба истиснои пардохти қувваи барқ ва гази табиӣ); (Ќ ЉТ аз 30.07.07. №290).
4) таъмини муолиxаи санитарию курортӣ аз ҳисоби Вазорати мудофиаи XумҳурииТоxикистон. Дар ин сурат шахсоне, ки аз Вазорати мудофиаи XумҳурииТоxикистон роҳхат мегиранд, як ҳиссаи арзиши роҳхатро мувофиқи тартиб ва андозаи муқарраркардаи қонун мепардозанд;
5) озод намудан аз пардохти пули рафтуомад дар ҳамаи навъҳои нақлиёти мусофиркаши шаҳрӣ ва наздишаҳрӣ (ба истиснои таксӣ) ва нақлиёти автомобилии истифодаи умумӣ (uайр аз таксӣ) дар деҳот.
Ба ветеранҳои дорои унвони генерал ҳангоми фиристода шуданашон барои хизматрасонии тиббӣ ва муолиxаи санаторию курортӣ ба муассисаҳои тиббии ҳарбӣ, санаторияву истироҳатгоҳҳо мутобиқи путёвкаҳое, ки муассисаҳои тиббии ҳарбӣ медиҳанд, ҳуқуқ дода мешавад, ки дар асоси хулосаи муассисаҳои марбутаи тиббии ҳарбии Вазорати мудофиаи XумҳурииТоxикистон аз ҳисоби маблаuи идораи дахлдор барои муолиxаи статсионарӣ рафта оянд.
 
Моддаи 38. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии ветеранҳои мақомоти ҳифзи ҳуқуқ
Ветеранҳои мақомоти ҳифзи ҳуқуқ бар замми тадбирҳои ҳимояи ҳуқуқии иxтимоие, ки дар моддаи 24-уми ҳамин Қонун, санадҳои қонунгузорӣ оид ба статуси шахсони ҳайати қаторӣ ва раҳбарии мақомоти корҳои дохилӣ, шахсони дорои унвони махсуси мақомоти гумрук, судяҳо ва кормандони прокурорию тафтишотии мақомоти прокуратура аз ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии зайл истифода мебаранд:
1) таъин кардани нафақа, пардохтани замимапулӣ ва иловапулӣ ба нафақа мутобиқи Қонун «Дар бораи таъмини нафақаи хизматчиёни ҳарбӣ»;
2) ҳисоб кардани вақти хизмат (собиқаи хизмат)  ба собиқаи меҳнат (як бар як);
3) озод кардан аз пардохти пули рафтуомад дар тамоми навъҳои нақлиёти мусофиркаши шаҳрӣ ва наздишаҳрӣ (ба uайр аз таксӣ) ва дар нақлиёти автомобилии истифодаи умум (ба uайр аз таксӣ) дар деҳот;
4) дар навбати аввал гирифтани хона, аз xумла масоҳати иловагии манзил то 9 метри мураббаъ (масоҳати иловагӣ ба шарте дода мешавад, ки унвон, дараxа (рутба) ба унвони генерал-майор ва унвони аз он болотар, мутобиқ бошад);
5) 50 фоиз кам кардани пардохти пули манзил, хизмати коммуналӣ (ба истиснои пардохти қувваи барқ ва гази табиӣ). (Ќ ЉТ аз 28.02.04№9).
 
 
 
Моддаи 39. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии ветеранҳои меҳнат
Ветеранҳои меҳнат ҳангоми ба нафақа баромадан бар замми тадбирҳои ҳимояи ҳуқуқию иxтимоие, ки дар моддаи 24, банди 3-юми моддаи 38-уми ҳамин Қонун пешбинӣ шудаанд, аз ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии зайл истифода мебаранд:
1) гирифтани кeмаки моддӣ ё молиявӣ аз ҳисоби маблаuи корхонаҳо;
2) гирифтани иловапулӣ ба нафақа;
3) барои онҳое, ки ба нафақаи пиронсолӣ баромадаанд, нигоҳ доштани собиқаи муттасили меҳнатӣ;
4) дар навбати аввал гирифтани манзил  (дар ҳолатҳои пешбиникардаи Қонун).
Ветеранҳои меҳнат вақти ба нафақа баромадан аз ҳуқуқи аъзои коллективи меҳатии корхонаҳо, муассисаҳо ва ташкилотҳое, ки онҳо пеш аз нафақахeр шудан дар он xо кор мекарданд, истифода меба­ранд. Ҳуқуқи беҳбуди шароити манзилии онҳо ва иштироки онҳо дар хусусигардонӣ ва саҳҳомикунонии корхона, муассиса ва ташкилот боқӣ мемонад.
 
Моддаи 40. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии ветеранҳо — шаҳрвандони давлатҳои дигар, ки муваққатан муқими Ҷумҳурии Тоҷикистон мебошанд
Ветеранҳо — шаҳрвандони давлатҳои собиқ ИXШС, шаҳрвандони хориxӣ ва шахсони бетабаа, ки муваққатан муқими XумҳурииТоxикистон гаштаанд, аз ҳуқуқ ва кафолату xуброноти зерини давлатӣ истифо­да мебаранд:
а) ветеранҳои Ҷанг;
аз рeи нусхаҳои (ресептҳои) духтурон бепул гирифтани дорувор (дар ҳудуди меъёрҳое, ки Ҳукумати Xумҳурии                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                              Тоxикистон муайян месозад);
муолиxаи бепул дар муассисаҳои тиббии давлатӣ;
б) ветеранҳои ҳамаи категорияҳо:
рафтуомади бепул дар тамоми навъҳои нақлиёти мусофиркаши шаҳрӣ ва наздишаҳрӣ (ба истнои таксӣ) ва дар нақлиёти автомобилии истифодаи умум дар деҳот;
бенавбат истифода бурдан аз хизмати алоқа ва муассисаҳои спортию солимгардонӣ ва маданию маърифатӣ;
бенавбат харидани билет ба ҳамаи навъҳои нақлиёт.
 
 
 
 
ФАСЛИ VII.
ҲУҚУҚ  ВА  КАФОЛАТУ  XУБРОНОТИ  АЪЗОИ  ОИЛАИ  ВЕТЕРАНҲО
 
Моддаи 41. Шахсоне, ки аъзои оилаи ветеранҳо дониста мешаванд.
Шахсони зайле, ки якxоя бо оилаи ветеран зиндагӣ мекунанд, аъзои оилаи e дониста мешаванд:
а) волидайн (модар, падар);
б) ҳамсарон (шавҳар, зан);
в) фарзандони ба синни 18 нарасида ё калонтар аз ин син, агар онҳо дар муассисаҳои таълимии олӣ ё миёнаи касбӣ таҳсил намоянд;
смч
д) бобо, бибӣ ё дигар ашхоси uайриқобили меҳнат, ки дар таъми­ноти ветеран мебошанд.
 
Моддаи 42. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии аъзои оилаи ветеран
Аъзои оилаи ветеран аз ҳуқуқ ва кафолату xуброноти зайли давлатӣ истифода мебаранд:
а) 50 фоиз кам кардани пардохти пули хизмати коммуналӣ (ба истиснои пардохти қувваи барқ ва гази табиӣ) барои аъзои оилаи ветеран, ки дар сарсатри «а» моддаи 27, дар модаҳои 25, 26, 28, 29, 30, 33, 35 ва 36-уми ҳамин Қонун зикр шудаанд;
б) 50 фоиз кам кардани пардохти пули манзил барои аъзои оилаи ветеран, ки дар модаҳои 26, 31, 35-уми ин Қонун зикр шудаанд;
в) аз пардохтани пули хизмати коммуналӣ (ба истиснои пардохти қувваи барқ ва гази табиӣ) (ЌЉТ аз 28.02.2004с, №9).
озод намудани аъзои ои­лаи ветеран, ки дар моддаи 34-уми ҳамин Қонун зикр шудаанд.
 
Моддаи 43. Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти иловагии давлатии аъзои оилаҳои ветеранҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ ва ветеранҳои амалиёти Ҷангӣ дар қаламрави давлатҳои дигар, ки ҳалок шудаанд (фавтидаанд)
Аъзои оилаҳои ветеранҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ ва ветеранҳои ама­лиёти Ҷангии дар қаламрави давлатҳои дигар ҳалокшуда (фавтида), ки дар модаҳои 14, 16 ва17-уми ҳамин Қонун зикр шудаанд, ба замми тадбирҳои ҳимояи ҳуқуқӣ ва иxтимоии дар моддаи 42-юми ин Қонун пешбинишуда аз ҳуқуқ ва кафолату xуброноти зайли давлатӣ истифода мебаранд:
1) таъини нафақа ба сабаби гум кардани саробон ва андозбандии имтиёзнок;
2) гирифтани ёрдампулӣ барои гeрондан дар ҳадди меъёре, ки қонунгузорӣ муқаррар кардааст;
3) ба моликияти оила додани автомобили сабукрав ё мотоколяскае, ки маъюб бепул гирифта буд;
4) дар навбати аввал бо манзил бепул таъмин намудани ашхоси муҳтоxи беҳбудии шароити манзил;
5) кам кардани пули пардохти сeзишворӣ (дар ҳаxми 50 фоиз) дар ҳудуди меъёре, ки сокинони хонаҳои марказгармӣ надошта мехаранд;
6) гирифтани кредити яккаратаи имтиёзноки муассисаҳои бонкӣ ба­рои харидани (сохтани) квартира, хонаи истиқоматӣ, боuсарой, ободонии қитъаҳои боu, ташкили хоxагии ёрирасон ё деҳқонӣ;
7) ҳуқуқи имтиёзноки дохилшавӣ ба кооперативҳои манзилӣ, сохтмони манзил, гаражҳо ва кооперативҳои дигар, ширкатҳои боuу полизӣ;
8) бепул гирифтани қитъаи замин ба андозаи дар Қонун муайяншуда барои сохтмони манзил, ба роҳ мондани хоxагии боuу  полизӣ ё деҳқонӣ;
9) норавоии аз хонаҳои истиқоматии хизматӣ баровардани оилаҳои ветеранҳои ҳалокшуда (фавтида) бе ин ки ба онҳо хонаи дигари истиқоматӣ бепул дода шавад;
10) бепул истифода кардан аз поликлиникаҳо ҳангоми ба нафақа баромадан, ки аъзои оила дар замони зинда будани ветерани ҳалокшуда (фавтида) вобаста карда шуда буданд;
11) дар асоси нусхаҳои (ресептҳои) духтурон ба ҳадди меъёр ва тартиби муқарраркардаи Ҳукумати XумҳурииТоxикистон аз дору бепул таъмин намудани волидайн, зани (шавҳари) ветерани ҳалокшуда (фав­тида);
12) ҳуқуқи имтиёзнок барои таъмин карда шудан бо путёвкаи сана­торияҳо, профилакторияҳо, истироҳатгоҳҳо (дар сурати xоиз будани муолиxаю истироҳат аз нигоҳи тиббӣ) аз охирин xои кори ветерани ҳа­локшуда (фавтида);
13) бепул сафар кардани волидайн, зани (шавҳари) ветерани ҳалок­шуда (фавтида) дар тамоми навъҳои нақлиёти мусофиркаши шаҳрӣ, наздишаҳрӣ (ба uайр аз таксӣ) ва дар нақлиёти автомобилии истифодаи умуми деҳот (ба uайр аз таксӣ) дар ҳудуди ноҳияи маъмурии xои истиқомат, ҳамчунин дар нақлиёти роҳи оҳани хатти наздишаҳрӣ ва дар автобусҳои маршрутҳои наздишаҳрӣ;
14) дар навбати якум қабул кардани зани (шавҳарӣ) ветерани ҳалок­шуда (фавтида) ба хона-интернатҳои пиронсолону маъюбон, ба марказҳои хизматрасонии иxтимоӣ, ҳамчунин бенавбат қабул намудани онҳо барои хизматрасонӣ аз тарафи шeъбаҳои кeмаки иxтимоӣ дар хона;
Ҳуқуқу кафолатхо ва xуброноти давлатӣ ба волидайни зани (шав­ҳарӣ) дубора ақди никоҳ накарда, сарфи назар аз ин ки онҳо нонхeри ветерани Ҷанги Бузурги Ватанӣ, ветерани амалиёти Ҷангӣ мебошанд ё не ва сарфи назар аз гирифтани ҳар навъи нафақа ва музди кор, ҳамчунин ба шахсони дар банди «и» моддаи 15-уми ҳамин Қонун зикршуда дода мешаванд.
Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатӣ, ки барои аъзои оилаи ветеранҳои ҳалокшудаи Ҷанги Бузурги Ватанӣ ва ветеранҳои амалиёти Ҷангии қаламрави давлатҳои дигар муқаррар карда шудаанд, ба аъзои оилаҳои хизматчиёни ҳарбӣ, шахсони ҳайати қаторӣ ва ҳайати роҳбарии мақомоти корҳои дохилӣ ва амнияти давлатӣ, шахсони дорои унвони махсуси мақомоти гумрук, судяҳо ва кормандони прокурорию тафтишотии мақомоти прокуратура, ки ҳангоми иxрои хизмати ҳарбӣ ё вазифаҳои хизматӣ, ё дар асирӣ ва ё мутобиқи тартиби муқарраркардаи Қонун дар минтақаҳои амалиёти Ҷангӣ беному нишон гумгашта дониста шудаанд, татбиқ мегарданд.
 
 
ФАСЛИ VII.
ҚОИДАҲОИ НИҲОӣ
 
Моддаи 44. Боздоштани ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии ве­теран ва аъзои оилаи вай
Дар сурати ба маҳрумият аз озодӣ маҳкум шудани ветеран ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии пешбининамудаи ҳамин Қонун дар давраи адо кардани xазои таъимнамудаи суд боздошта мешаванд.
Мақоме, ки ба ветеран замимаварақаи шаҳодатномаро дар бораи истифодаи ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии пешбиникардаи ин Қонун додааст, варақаи мазкурро бекор мекунад.
Ҳуқуқ ва кафолату xуброноти марбутаи давлатӣ баъд аз адои xазо дар асоси дархости он муассисаи ислоҳоти меҳнатӣ, ки ветеран дар он xо мeҳлати xазоро сипарӣ мекунад, аз нав барқарор карда мешавад.
Масъалаи боздоштан ё барқарор намудани ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатӣ нисбати аъзои оилаи ветерани ба маҳрумият аз озодӣ маҳкумшуда низ ба ҳамин тартиб ҳал мегардад.
 
Моддаи 45. Таъмини молиявии ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давла­тии ветеранҳо ва аъзои оилаи онҳо
Таъмини молиявии ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатие, ки Қонуни мазкур барои ветеранҳо ва аъзои оилаи онҳо пешбинӣ намудааст, аз ҳисоби буxети xумҳуриявӣ ба амал бароварда мешавад.
 
Моддаи 46. Масъулият барои риоя накардани қонунгузорӣ дар бо­раи ветеранҳо
Шахсоне, ки дар риоя накардани қонунгузорӣ дар бораи ветеранҳо гуннаҳкоранд, масъулияте ба душ доранд, ки қонунгузории XумҳурииТоxикистон муқаррар кардааст.
 
Моддаи 47. Баҳсҳо аз рeи масъалаҳои вобаста ба амалӣ кардани ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии пешбиникардаи ин Қонун
Баҳсҳо аз рeи амалӣ кардани ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давла­тии пешбининамудаи ин Қонун аз тариқи суд ҳал карда мешаванд.
Амалҳои uайриқонунии мақомот ва шахсони мансабдор оид ба ама­лӣ намудани ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатӣ низ ба ҳамин тартиб ҳал карда мешаванд.
 
 
     Президенти
XумҳурииТоxикистон                                                                                                                        Э. РАҲМОНОВ
ш. Душанбе,  7 апрели соли 1995,
№59
 
 
ҚАРОРИ МАXЛИСИ ОЛИИ
ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН
 
Оид ба мавриди амал қарор додан ва татбиқ намудани Қонуни XумҳурииТоxикистон
«Дар бораи ветеранҳо»
 
(Ахбори Маxлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон, соли 1995, №7-8, мод. 69)
 
Маxлиси Олии XумҳурииТоxикистон қарор мекунад:
  1. I. Қонуни XумҳурииТоxикистон «Дар бораи ветеранҳо» аз рeзи нашр шуданаш мавриди амал қарор дода шавад.
  2. II. Ҳукумати XумҳурииТоxикистон дар муддати як моҳ:
оид ба дохил намудани таuйирот ва иловаҳо ба санадҳои қонунгузорӣ, ки бо қабули Қонун «Дар бораи ветеранҳо» вобастаанд, ба тартиби муқарраршуда таклифҳо пешниҳод намояд;
қарорҳо ва супоришҳои Ҳукуматро ба Қонуни мазкур мутобиқ созад;
ба вазоратҳо ва идораҳои XумҳурииТоxикистон супорад, ки санадҳои меъёрию ҳуқуқии баровардаашонро бо Қонуни мазкур мутобиқ гардонанд;
ба тартиби муқарраршуда санадҳои меъёрию ҳуқуқии Ҳукумати ИXШС-ро оид ба ҳуқуқ ва кафолату xуброноти давлатии ветеранҳо дар қаламрави xумҳурӣ беэътиборшуда ҳисоб кунад;
қоидаҳои дахлдорро дар бобати татбиқи Қонуни мазкур таҳия ва тасдиқ намояд.
III. Муқаррар карда шавад, ки амали модаҳои 14, 15 ва 17-уми Қонуни мазкур нисбати шахсоне (аз xумлаи сокинони Ҷумҳурии Тоҷикистон) татбиқ мешавад, ки дар амалиёти Ҷангии фронтҳои Ҷанги гражданӣ дар ҳудуди ИXШС аз 23 феврали соли 1918 то октябри соли 1922;
дар мубориза ба муқобили босмачигӣ дар қаламрави Тоxикистон аз ок­тябри соли 1922 то июни соли 1931; дар Ҷанги байни Шeравию Польша аз март то октябри соли 1920; дар ҳудуди Испания аз соли 1936 то со­ли 1939; дар маҳалли Кeли Ҳасан аз 26 июл то 11 августи соли 1939; дар соҳили дарёи Халхин-Гол аз 11 май то 16 сентябри соли 1939; ҳангоми муттаҳидкунии ИXШС, Украинаи Uарбӣ ва Белоруссияи Uарбӣ аз 17 то 28 сентябри соли 1939; дар Хитой аз августи соли 1924 то июли соли 1927, аз октябр то ноябри соли 1929, аз июли соли 1937 то сентя­бри соли 1945; Ҷанги Шeравию Фин аз 30 ноябри соли 1939 то 13 марти соли 1940 ва Ҷанги Шeравию Япония аз 9 август то 3 сентябри соли 1945 иштирок кардаанд.
  1. Фаҳмонда шавад, ки иштирок дар ҳимояи шаҳрҳои Одесса аз 10 август то 16 октябри соли 1941, Севастопол аз 5 ноябри соли 1941 то 4 июли соли 1942, Сталинград аз 12 июл то 19 ноябри соли 1942 ва Ленинград аз 8 сентябри соли 1941 то 27 январи соли 1944 дар асоси шартҳое, ки барои таъини нафақа ба хизматчиёни ҳарбии қисмҳои ҳарбии армияи амалкунанда муқаррар карда шудааст, ба собиқаи хизмат ҳисоб карда мешавад.
  2. Фаҳмонда шавад (ҳангоми татбиқи сарсатри «б» моддаи 16-уми Қонун), ки дар давраи аз 10 май соли 1945 то 31 декабри соли 1951 ама­лиёти Ҷангӣ дар қаламравӣ XШС Белоруссия, XШС Украина, XШС Лат­вия, XШС Литва ва XШС Эстония, ки ба ҳайати собиқ Иттифоқи XШС дохил буданд, инчунин дар xазираи Даманск моҳи марти соли 1969 дар маҳалли кeли Жаланашкул моҳи августи соли 1969 бурда шудаанд.
  3. Муқаррар карда шавад, ки амали моддаҳои 16 ва 17-уми Қонуни мазкур нисбати шахсоне (аз xумлаи сокинони Ҷумҳурии Тоҷикистон) татбиқ мешавад, ки дар амалиёти Ҷангӣ дар қаламрави давлатҳои зерин иштирок кардаанд:
  4. Алxазоир – солҳои 1962-1964.
  5. Ангола — ноябри соли 1975 — ноябри соли 1979.
  6. Афuонистон — апрели соли 1978 — 15 феврали соли 1989.
  7. Бангладеш – солҳои 1972-1973 (танҳо барои ҳайати шахсии киштиҳо ва киштиҳои ёрирасони Флоти ҳарбии Баҳрии ИXШС).
  8. Венгрия – октябр-ноябри соли 1956.
  9. Вьетнам — январи соли 1961 — декабри соли 1974.
  10. Миср (Xумҳурии Муттаҳидаи Араб) — октябри соли 1962 — марти соли 1963, июни соли 1967; соли 1968 марти соли 1969 — июли соли 1972, октябри соли 1973 — марти соли 1974, июни соли 1974 — феврали соли 1975 (танҳо барои ҳайати шахсии минаxeёни Флотҳои Баҳри Сиёҳ ва Уқёнуси Ором, ки барои аз мина тоза кардани минтақаи наҳри Суэц иштирок намудаанд).
  11. Xумҳурии Ямани Араб — октябри соли 1962 — марти соли 1963, ноябри соли 1967 — декабри соли 1969.
  12. Камбоxа — апрел — декабри соли 1970.
  13. Хитой — марти соли 1946 — апрели соли 1949, март — май соли 1950 (танҳо барои хизматчиёни ҳарбии гурeҳи қeшуни мудофиаи зиддиҳавоии минтақаи шаҳри Шанхай), июни соли 1950 — июли соли 1953 (танҳо барои хизматчиёни ҳарбии қисмҳои ҳарбии шeравӣ ва xузъу томҳое, ки дар амалиёти Ҷангӣ дар Кореяи Шимолӣ аз ҳудуди Хитой иштирок кардаанд).
  14. Лаос — январи соли 1960 — декабри соли 1963, августи соли 1964 — ноябри соли 1968, ноябри соли 1969 — декабри соли 1970.
  15. Лубнон — июни соли 1982.
  16. Мозамбик – солҳои 1967-1969, ноябри соли 1975 — ноябри соли 1979.
  17. Кореяи Шимолӣ — июни соли 1950 — июли соли 1953.
  18. Сурия — июни соли 1967, март-июли соли 1970, сентябр — ноябри соли 1972, октябри соли 1973, июни соли 1982.
  19. Эфиопия — декабри соли 1977 — ноябри соли 1979.
  20. Љумњурии Чехословакия – августи соли 1968 -1969.
VIII. Муқаррар карда шавад, ки амали модаҳои 14, 15 ва 17-уми Қонун нисбати хизматчиёни ҳарбии (аз xумла ба эҳтиёт (истеъфо) баромадаи сокини XумҳурииТоxикистон) қисмхои ҳарбӣ ва муассисаҳои шeравии аз 25 август то 5 сентябри соли 1941 ба Эрон даровардашуда татбиқ мегардад.
IҲ. Фаҳмонида шавад, ки имтиёзҳои кам кардани пардохти пули истифодаи манзил ва хизматрасонии коммуналӣ (озод намудан аз он), ки дар Қонуни XумҳурииТоxикистон «Дар бораи ветеранҳо» пешбинӣ шудааст, новобаста аз мансубияти фонди манзил ё хусусигардонии ман­зил дода мешаванд.
 
 
Раиси Маxлиси Олии
Ҷумҳурии Тоҷикистон                                                                       С. РАXАБОВ
ш. Душанбе, 7 апрели соли 1995,
№60
[1] Xанги Бузурги Ватанb аз 22 июни соли 1941 то 9 маи соли 1945.
 
1 Минъбад маъюбони xанг

Илова кунед